Andyan Na!

Image of christmas lanterns hanging by the bayside in the Philippines

Makulay at puno ng mga alaala ang pasko sa Pilipinas/ strawberrypiggi.tumblr.com

Alam mong andyan na ang Pasko pag umihip na ang kakaibang hanging iyon sa buwang nagtatapos sa “bre.” Mas malamig iyon kaysa sa karaniwan – maaakap mo bigla ang iyong sarili. May maaalaala kang amoy, amoy kamo ng kapaskuhan. Malulungkot ka sandali at maiisip ang mga iniu-ugnay mo sa okasyon – mga bagay at taong nawala na at di na mababalikan. Pagkatapos, sasaya ka uli. Aaluin mo ang sarili ng mga pagkikitang dapat paghandaan, mga lugar na dapat puntahan at mga gawaing dapat tapusin – para kamo ay maigayak na ang pasko. Handa ka man o hindi. May pera ka man o wala. Masikip man o hindi ang iyong schedule. Bahala na.

 

image of the Makati business district, borrowed from wikipedia.org

Madalas maitanong, iba nga ba ang pasko sa lungsod?/wikimedia.org

 

Pagdating mo sa trabaho, panigurado, mababanggit mo iyon sa isang kasamahan. Nag-umpisa na kamo ang lamig. Pasko na. Iku-kwento mo sa kanya ang hanging dumalaw o nakasalubong mo kanina. Mag-aapuhap ka ng mga salitang maglalarawan sa iyong naramdaman at naisip sa sandaling engkwentro. Kakapusin ka, kukulangin. Ngunit, sasaluhin ka ng iyong kausap. Siya man ay magbabanggit din ng ganoon. Sasabihin nyang kanina, paakyat siya sa may hagdan nang bigla nyang naramdamang may umihip – hanging amoy-pinipig daw. Matatawa ka at mapapaisip. May amoy nga ba ang hanging iyon? Amoy-pinipig nga ba? Pakikinggan mo na lang sya sa kanyang kwento. Maya-maya pa’y sabay kayong magtatanong – bukas na ba ang tyangge sa may baba? Magkakabilangan na ng mga inaanak.

 

****************

 

Ang lugar namin sa probinsya ay patag. Isa itong komunidad na sa kalakhan ay taniman ng mga pagkain – mga punongkahoy at halamang namumunga, mga gulay na gumagapang at mga damong nakakain. Wala roong dagat na malapit. Wala ring ilog sa baryo namin. Pero, napapaligiran ang pook na iyon ng mga bundok – sa tatlong bahagi.

 

image of the Philippine countryside, borrowed from t3.gstatic.com

May mga gulod at lupang padahilig, pero sa kalakhan ay patag/gstatic.com

 

Sa gawing silangan, tanaw ang hugis ng malayong bulubundukin. Sa bandang ilaya, may bundok na malapit – mga pitong kilometro lang siguro ang distansya. Sa parteng ibaba, kitang-kita ang isa pang serye ng mga bundok na nangangasul dahil sa kalapit na dagat.

 

image of a community in the phils. at the foot of a mountain, borrowed from missionsfieldblog.com

Bahayang binabakuran ng mga bundok/missionsfieldblog.com

 

Pag tumayo ka sa may amin, mapapansin mong papalibutan ka ng magagandang tanawin at mararamdaman mong inaararo ka ng malakas na daluyong ng hangin. Hangin iyong galing sa iba’t ibang direksyon, sinala muna ng mga bundok. Ganyan ang klima sa amin at hindi sa tuwing taglamig lang.

 

image of a map showing the northeast monsoon, borrowed from tpub.com

Hanging galing sa hilagang silangan/tpub.com

Ibang antas ang lamig sa amin pag dumating na ang hanging amihan. Pag andyan na ang simoy ng pasko, paglabas ng mga tao ng bahay sa umaga, naka-doble sila ng pangginaw. Ang mga matatanda ay naka-medyas. Ang mga bata naman ay naka-sombrero. Naka-sweater ang mga estudyante, bukod pa sa windbreaker na suot sa ibabaw.

Inilalabas na rin ng mga nanay ang makakapal na kumot sa aparador, para sa atake ng lamig sa gabi. Pumupunta ang mga tao sa bayan para bumili ng cough syrup at ointment – baka sipunin ang mga bata at tiyak na rarayumahin ang matatanda.

 

Sa unang haplos ng tuyo at malamig na hanging iyon, may kakaibang sigla rin iyong dala sa mga taga-amin. Kukuhanin na sa taguan ang mga itinabing Christmas decors. Kakausapin na ang mga miyembro ng pamilya para sa iskedyul ng paggagawa ng belen. Sasabihan na ang mga lalaki ng pamilyang kumuha ng tuyong sanga ng kahoy sa weekend para sa gagawing Christmas tree. Kanya-kanya na ring gawaan  ng parol sa bahay-bahay ang mga tao roon.

image of a lantern frame, borrowed from t3.gstatic.com

Binabalutan ng papel de hapon / paraisophilippines. com

Mag-uumpisa na ring mag-alala ang mga magulang para sa mga tiyak na gastusin. Dodoblehin nila ang kayod para makapag-ipon. Maraming kailangan – panghanda sa Noche Buena, pambili ng damit at laruan ng mga bata, pambigay ng regalo sa inaanak at panggastos sa field day ng mga batang nag-aaral. Itong huli ang pinakamalapit at dapat agad matugunan.

Ang mga bata sa amin, busy sa pagpa-praktis ng presentation para sa field day. Hudyat iyong malapit na ang bakasyon sa eskwela. Nagmamadali na rin ang mga magulang nila sa pag-aani at pagtatapos ng mga gawain sa bukid. Magkakaroon na ng general cleaning sa mga bahay-bahay. Aayusin ang mga nasirang bakod. Darating mula sa Maynila o sa ibang lugar ang kanilang nakatatandang mga kapatid para magbakasyon. Darami ang iuutos sa mga bata pero, mas marami pa rin ang panahon para magkwentuhan at makapaglaro.

 

images of children playing, borrowed from article.wn.com

Mas maraming laro pag bakasyon/ article.wn.com

 

Sa unang ihip ng hanging amihan sa bandang amin, ang mga batang nasa labas, agad magta-takbuhan pabalik ng bahay, sumisigaw. “Andyan na!

 

9 responses to this post.

  1. Oo nga! Pasko na kahit hindi pa Dec 25. Tama ka na kailangang mag-ipon, hindi ka makakatakas sa mga pamangkin at pinsan. Argh.

    Off topic. Maraming maraming salamat sa iyong love letter!

    Tugon

  2. ha, ha… ang naaalaala sa pasko ay gastos, ahihi….

    sa ‘yo rin, daming salamat sa pag-suporta mo rito sa site.

    Tugon

  3. Reblogged this on doon po sa amin and commented:

    Itong huling ber months, hindi kalamigan, sa kung anong dahilan… Ganoon pa man, alam nating andyan pa rin ang hanging amihan – nagpapaalala ng panahon ng kapaskuhan… Magandang Pasko!🙂

    Tugon

  4. Your place in the province looks so green and fresh! If you have a very good internet speed over there, I might just leave the sandy desert for your cool breeze and mountain view🙂

    The spirit of Christmas all over the Philippines is pretty contagious! And it’s like how we celebrate Eid here in Muslim countries. It seems as if nobody is poor🙂

    My last Christmas in the Philippines was in 2005. I received an imported bottle of champagne at work, and since I don’t drink alcohol I didn’t know what to do with it. I am also against giving someone alcohol as a gift because I don’t want to be the reason for someone going drunk. So anyway, I was the last one to leave office that evening. Just when the cleaning guy was making one last round of the office to empty the bins, he saw me drop the bottle in the trash. He gasped so loudly it was actually funny. Then I left. I have a feeling this guy had a really merry Christmas that year🙂

    Tugon

    • hello, Nadia… oh, yes, it’s still green and fresh over there.and yes, there’s internet already. but there’s too much poverty and despair among our relatives there. so, most of us prefer to stay in the city, sadly… ^^

      but if you’d like to live there as one of the prosperous residents, i’ll wager you’ll enjoy the breeze and the verdant surroundings, ahaha. get a taste of the laid back and rustic life, ahehe… you say you feel like soaking up in rural scenes, huh? you know, women balancing firewoods expertly over their heads, while men watch program from an old, battered television set – our place sure does have those, lol.😉

      yeah, Christmas celebration is contagious, that’s the thing… and one’s supposed to be a Santa Claus for about two weeks before going back to being Scrooge, hehehe. Eid seems to be fun and festive – that’s what i get from your posts and from other bloggers from Middle East. different people and different faiths seem to have a tradition of spending beyond means, hehehe. but it’s fun… the occasion’s fattening, though.😉

      ahaha, am sure he and his friends drank themselves silly. and the guy did not thank you? dang! am sure, his Christmas was merry. masarap ang champagne! next time somebody gives you the same gift, make sure you send it/them over here. we’ll charge the gesture to Christmas, ahaha.😉

      Tugon

  5. Parang hindi nga masyadong malamig ang simoy ng hangin ngayong taon kumpara nung nakaraang taon. or is it just me? wahhaah

    Maligayang pasko ate susan🙂

    Tugon

    • ellow, bagotilyo… sana naging masaya at busog ang pasko mo, kapatid… you’re right, di talaga sinlamig ng mga nakaraang disyembre itong kasalukuyan. may days pa ngang sobrang init? ay, nakow, naiiba na nga ata ang klima… maligayang kapaskuhan pa rin…🙂

      Tugon

  6. natapos na pasko ngayon ko lang nabasa ang post na ito, di bale alam ko naman na kahit may edad na ang nagsulat nito maganda pa rin (p.s. hindi ko sinasabi na cougar ka ha lol)

    Tugon

Mag-iwan ng Tugon

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Palitan )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Palitan )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Palitan )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Palitan )

Connecting to %s

%d bloggers like this: